https://lat.sputnikportal.rs/20260914/bez-vatrometa-i-slavlja-pravoslavci-danas-obelezavaju-pocetak-nove-godine-1203377308.html

Bez vatrometa i slavlja: Pravoslavci danas obeležavaju početak Nove godine

Bez vatrometa i slavlja: Pravoslavci danas obeležavaju početak Nove godine

Sputnik Srbija

Pravoslavni vernici 14. septembra obeležavaju crkvenu Novu godinu — početak nove bogoslužbene godine. Po tradiciji, ovaj dan se naziva i početkom indikta, a... 14.09.2026, Sputnik Srbija

2026-09-14T15:30+0200

2026-09-14T15:30+0200

2026-09-14T15:36+0200

rusija – društvo

crkva

nova godina

društvo

https://cdn1.img.sputnikportal.rs/img/07ea/05/0d/1199169092_0:0:3060:1722_1920x0_80_0_0_5d1bdeedfb563e31870e82a5e5f0846a.jpg

Crkvena Nova godina je početak nove bogoslužbene godine u pravoslavnoj tradiciji, a naziva se i početkom indikta. U Srpskoj pravoslavnoj crkvi ovaj praznik pada 14. septembra po novom kalendaru, što odgovara 1. septembru po starom kalendaru.Nije sasvim ispravno ovaj dan posmatrati kao crkveni pandan svetovnoj Novoj godini. Pre svega, reč je o početku novog godišnjeg kruga bogosluženja, a ne o promeni građanskog kalendara.O indiktuNaziv je povezan sa pojmom „indikt“, odnosno „indiktion“. Tako se nazivao poseban ciklus računanja godina koji se koristio još u Rimskom, a potom i u Vizantijskom carstvu. Vremenom je početak indikta utvrđen za 1. septembar, a ovaj datum je kasnije uvršten i u crkveni kalendar.Zbog toga se 14. septembar u pravoslavnom kalendaru može naći pod dva naziva — „crkvena Nova godina“ i „početak indikta“. U suštini, reč je o istom danu.Od ovog datuma počinje novi godišnji bogoslužbeni krug, koji obuhvata velike crkvene praznike, dane posvećene svetiteljima, postove i druge događaje pravoslavnog kalendara.Prvi veliki praznik nove crkvene godine je Rođenje Presvete Bogorodice, koje Srpska pravoslavna crkva obeležava 21. septembra. Godišnji krug završava se praznikom Uspenja Presvete Bogorodice 28. avgusta.O istoriji i značaju Istorija crkvene Nove godine povezana je sa sistemom računanja vremena koji je postojao još u Rimskom carstvu. Indiktion je predstavljao petnaestogodišnji administrativni i poreski ciklus, koji je kasnije preuzela Vizantija. Postepeno je njegov početak utvrđen za 1. septembar, a sam datum je počeo da se doživljava kao granica između starog i novog godišnjeg perioda.Crkva je vremenom ovu tradiciju preosmislila u duhovnom smislu. Početak nove godine postao je povod ne samo za merenje vremena, već i za zahvalnost Bogu za protekli period i molitvu za blagoslov u budućnosti. Tako je administrativni datum postepeno dobio sopstveni verski smisao.Suština praznika otkriva se i u jevanđeljskom čitanju tog dana, koje je povezano sa početkom javne službe Isusa Hrista. U hramu se podseća na događaj u kojem Hristos dolazi u sinagogu u Nazaretu i čita reči proroka Isaije o „godini milosti Gospodnje“. U pravoslavnoj tradiciji ovaj odlomak se doživljava kao podsećanje na početak novog vremena, kada čovek može da se osvrne na ono što je već proživeo i razmisli o tome šta bi želeo da promeni.Upravo zbog toga crkvena Nova godina po svom smislu značajno se razlikuje od svetovne Nove godine. Ona ne podrazumeva obavezne gozbe, bučna slavlja i zabavu do ponoći. To je pre svega mirna tačka od koje se počinje iznova, koja pruža priliku da se čovek osvrne na proteklu godinu kroz sopstvene postupke, odnose sa bližnjima i duhovni život.Za verujućeg čoveka takav dan može biti povod da razmisli na čemu je zahvalan, koje greške bi želeo da ostavi u prošlosti i čemu da teži u budućnosti. U tom smislu, crkvena Nova godina nije „još jedna Nova godina“, već prilika da se svesno zakorači u novi crkveni period.Pogledajte i:

2026

Vesti

sr_RS

rusija – društvo, crkva, nova godina