Otkrivena nova vrsta svemirskog tela /foto/
CC0 / Slika generisana veštačkom inteligencijom /
Pratite nas
Astronomi tvrde da su otkrili novu vrstu kosmičkog objekta, „zvezdu crne rupe“, koja je veličine čitavog Sunčevog sistema i sija jarkocrvenom svetlošću.
Međunarodni tim došao je do ovog otkrića nakon što je pažnju usmerio na misterioznu crvenu tačku na snimcima ranog svemira koje je napravio Nasin svemirski teleskop „Džejms Veb“.
Egzotično telo u sazvežđu Kita
Objekat se nalazio u sazvežđu Kita, milijardama svetlosnih godina od Zemlje. Smatra se da je nastao 660 miliona godina nakon takozvanog Velikog praska.
Merenja ovog egzotičnog tela pokazala su da, iako podseća na ogromnu zvezdu, oslobađa 100 milijardi puta više energije nego što može da proizvede bilo koja poznata zvezda. Količina oslobođene energije mnogo je sličnija onoj koja se registruje kod crnih rupa nego kod zvezda.
„Otkrili smo novu vrstu astrofizičkog objekta, zvezdu crne rupe“, rekao je dr Rohan Naidu, koji je istraživanje sproveo na Kavli institutu za astrofiziku i svemirska istraživanja, u okviru Masačusetskog tehnološkog instituta. On sada radi na Univerzitetu Havaja.
Objekat „sija energijom koja se obično povezuje sa crnim rupama, ali istovremeno pokazuje karakteristike koje se tradicionalno povezuju sa zvezdama“, dodao je Naidu.
Astronomers just uncovered something the cosmos has never revealed before: an object that wears the face of a star while hiding a black hole at its heart.
— Black Hole (@konstructivizm) August 18, 2026
In a paper published in Nature, a team led by Rohan Naidu of the University of Hawaii describes a brilliant red speck from… pic.twitter.com/v5xCrRiJvw
Potraga za najudaljenijim objektima
Naučnici su koristili svemirski teleskop „Džejms Veb“ u potrazi za najudaljenijim galaksijama u poznatom svemiru. Nakon što su uspešno pronašli galaksiju nazvanu Mom-z14, koja je nastala svega 280 miliona godina nakon Velikog praska, pažnju su usmerili na druge kosmičke objekte.
Pišući u časopisu „Nejčer“, astronomi opisuju kako su se usredsredili na izuzetno svetlu crvenu tačku poznatu kao MoM-BH*-1, najcrveniji objekat u arhivi snimaka teleskopa.
„Način na koji je njena svetlost gotovo potpuno crvena i naglo nestaje ispod određene talasne dužine toliko je dramatičan da nema poređenja ni sa jednom poznatom klasom objekata“, rekao je Naidu.
Kompjuterske simulacije pokazale su da objekat nije ogromna zvezda pokretana nuklearnom fuzijom, već crna rupa toliko obavijena gustim oblacima gasa da zrači poput zvezde.
Ako su astronomi u pravu, to bi moglo da znači da su i deseci drugih misterioznih „malih crvenih tačaka“, odnosno LRD objekata, koji se pojavljuju na gotovo svakom snimku dubokog svemira napravljenom teleskopom „Džejms Veb“, takođe zvezde crnih rupa.
Moguća uloga u evoluciji galaksija
Naidu sumnja da zvezde crnih rupa imaju veliku ulogu u evoluciji galaksija. One bi mogle biti začeci današnjih supermasivnih crnih rupa, poput one koja se nalazi u središtu Mlečnog puta.
„Decenijama smo očekivali da se nešto spektakularno mora događati u veoma ranom svemiru. Zvezde crnih rupa mogle bi biti to ’nešto spektakularno’. One bi mogle predstavljati početnu, obavijenu fazu koja označava početak razvoja gotovo svake supermasivne crne rupe“, naveo je Naidu.
Supermasivne crne rupe nalaze se u središtima gotovo svih galaksija, poput Mlečnog puta, i smatra se da oblikuju sudbinu tih galaksija.
„One bi mogle određivati kada zvezde mogu da nastanu i kada prestaju da se formiraju, usmeravajući tok svega što sledi nakon nastanka zvezda – rađanje planeta, pojavu života i nastanak vrsta koje bi jednog dana mogle da sastave celu ovu istoriju“, istakao je Naidu.
Pogledajte i:
