https://lat.sputnikportal.rs/20260706/drevna-dnk-otkrila-tajne-skita-politicka-moc-elite-se-nasledjivala-1201034522.html
Drevna DNK otkrila tajne Skita: Politička moć elite se nasleđivala
Drevna DNK otkrila tajne Skita: Politička moć elite se nasleđivala
Sputnik Srbija
Nova analiza drevne DNK, u kombinaciji sa arheološkim i antropološkim istraživanjima, otkrila je da se politička moć Skitske elite verovatno nasleđivala kroz... 06.07.2026, Sputnik Srbija
2026-07-06T21:30+0200
2026-07-06T21:30+0200
2026-07-06T21:30+0200
nauka i tehnologija
nauka i tehnologija
društvo
arheologija
https://cdn1.img.sputnikportal.rs/img/07ea/04/16/1198431899_0:64:1168:721_1920x0_80_0_0_055ebbd99909f1c6bb949eebc6fbe008.jpg
Skitsko-sibirski arheološki horizont prostirao se tokom prvog milenijuma pre nove ere od Altaja do Crnog mora.Skiti, poznati kao vrsni konjanici i nomadi evroazijske stepe, iza sebe su ostavili monumentalne kurgane u kojima su sahranjivani pripadnici društvene elite, dok su obični ljudi polagani u daleko skromnije grobove.Upravo su te razlike decenijama smatrane dokazom nastanka društvene nejednakosti, ali nije bilo jasno da li se vlast sticala zaslugama ili nasleđivala.DNK otkrila kako se prenosila moćOdgovor na to pitanje ponudila je nova studija. Naučnici su analizirali DNK 85 osoba iz gvozdenog doba – 38 pripadnika elite i 47 ljudi nižeg društvenog statusa – sa više lokaliteta širom centralne Evroazije.Rezultati su pokazali da su pripadnici elite bili u bliskom srodstvu čak i kada su sahranjeni u nekropolama udaljenim više od 100 kilometara. Istraživači smatraju da to ukazuje na postojanje porodičnih loza koje su generacijama održavale politički autoritet i visok društveni položaj.Studija je donela i prve podatke o celom genomu čuvenog „Zlatnog čoveka“ iz Isika u Kazahstanu, jednog od najznačajnijih arheoloških nalaza u centralnoj Aziji.Analiza je pokazala da je ova istorijska ličnost najverovatnije bila muškog pola, čime je razrešena dugogodišnja naučna dilema.Žene imale važnu ulogu u elitiIstraživanje je pokazalo i da su žene imale mnogo značajniju ulogu u skitskom društvu nego što se ranije pretpostavljalo. Skoro polovinu elitnih sahrana u analizi činile su žene, što ukazuje da su i one uživale visok društveni status.Istovremeno, naučnici nisu pronašli dokaze da je nasleđivanje moći bilo isključivo po muškoj ili ženskoj liniji. To, kako navode, upućuje na složeniju društvenu organizaciju u kojoj su porodične veze, a ne pol, imale presudnu ulogu u očuvanju političke moći.Skiti i Sake bili su srodna nomadska plemena koja su tokom ranog gvozdenog doba naseljavala ogroman prostor od Dunava do Altaja. Iako nisu ostavili pisane izvore, njihovi bogato opremljeni kurgani i danas pružaju dragocene podatke o životu, običajima i društvenom uređenju ovih naroda.Autori studije zaključuju da integracija genetskih, arheoloških i antropoloških podataka pruža do sada najjasniju sliku o tome kako su se među Skitima razvijali politički autoritet, društvena hijerarhija i porodične elitne mreže koje su vekovima oblikovale život na evroazijskoj stepi.Pogledajte i:
Sputnik Srbija
feedback.rs@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Sputnik Srbija
feedback.rs@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Vesti
sr_RS
Sputnik Srbija
feedback.rs@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Sputnik Srbija
feedback.rs@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
nauka i tehnologija, društvo, arheologija
nauka i tehnologija, društvo, arheologija
Drevna DNK otkrila tajne Skita: Politička moć elite se nasleđivala
Nova analiza drevne DNK, u kombinaciji sa arheološkim i antropološkim istraživanjima, otkrila je da se politička moć Skitske elite verovatno nasleđivala kroz porodične loze koje su povezivale više mesta sahranjivanja. Ovo otkriće donosi novo razumevanje razvoja društvene nejednakosti i vlasti među drevnim nomadima.
Skitsko-sibirski arheološki horizont prostirao se tokom prvog milenijuma pre nove ere od Altaja do Crnog mora.
Skiti, poznati kao vrsni konjanici i nomadi evroazijske stepe, iza sebe su ostavili monumentalne kurgane u kojima su sahranjivani pripadnici društvene elite, dok su obični ljudi polagani u daleko skromnije grobove.
Upravo su te razlike decenijama smatrane dokazom nastanka društvene nejednakosti, ali nije bilo jasno da li se vlast sticala zaslugama ili nasleđivala.
DNK otkrila kako se prenosila moć
Odgovor na to pitanje ponudila je nova studija. Naučnici su analizirali DNK 85 osoba iz gvozdenog doba – 38 pripadnika elite i 47 ljudi nižeg društvenog statusa – sa više lokaliteta širom centralne Evroazije.
Rezultati su pokazali da su pripadnici elite bili u bliskom srodstvu čak i kada su sahranjeni u nekropolama udaljenim više od 100 kilometara. Istraživači smatraju da to ukazuje na postojanje porodičnih loza koje su generacijama održavale politički autoritet i visok društveni položaj.
Studija je donela i prve podatke o celom genomu čuvenog „Zlatnog čoveka“ iz Isika u Kazahstanu, jednog od najznačajnijih arheoloških nalaza u centralnoj Aziji.
Analiza je pokazala da je ova istorijska ličnost najverovatnije bila muškog pola, čime je razrešena dugogodišnja naučna dilema.
Žene imale važnu ulogu u eliti
Istraživanje je pokazalo i da su žene imale mnogo značajniju ulogu u skitskom društvu nego što se ranije pretpostavljalo. Skoro polovinu elitnih sahrana u analizi činile su žene, što ukazuje da su i one uživale visok društveni status.
Istovremeno, naučnici nisu pronašli dokaze da je nasleđivanje moći bilo isključivo po muškoj ili ženskoj liniji. To, kako navode, upućuje na složeniju društvenu organizaciju u kojoj su porodične veze, a ne pol, imale presudnu ulogu u očuvanju političke moći.
Skiti i Sake bili su srodna nomadska plemena koja su tokom ranog gvozdenog doba naseljavala ogroman prostor od Dunava do Altaja. Iako nisu ostavili pisane izvore, njihovi bogato opremljeni kurgani i danas pružaju dragocene podatke o životu, običajima i društvenom uređenju ovih naroda.
Autori studije zaključuju da integracija genetskih, arheoloških i antropoloških podataka pruža do sada najjasniju sliku o tome kako su se među Skitima razvijali politički autoritet, društvena hijerarhija i porodične elitne mreže koje su vekovima oblikovale život na evroazijskoj stepi.
